Wunderbar Evde düşmeleri önlemek: daha fazla güvenlik için basit adımlar
Düşmeler, yaşlılıkta yaralanmaların en yaygın nedenleri arasındadır. Bu bir sakarlık meselesi değildir — vücut değişir, bacaklardaki güç azalır, denge daha güvensiz hale gelir. İyi haber şu ki: Bunun hiç gerçekleşmemesi için yapılabilecek çok şey var. Bu rehber, nasıl yapılacağını sade bir dille açıklıyor.
Yaşlılıkta Düşmeler Ne Sıklıkla Görülür?
Robert Koch Enstitüsü'nün verilerine göre, 65 yaş ve üzeri neredeyse her dört kişiden biri yılda en az bir kez düşüyor. 80 yaşın üzerindekilerde ise bu oran yaklaşık üçte bir. Hatta bazıları birden fazla kez düşüyor.
Düşmelerin çoğu dışarıda değil, kendi evinizde — kendinizi güvende hissettiğiniz ve daha az dikkat ettiğiniz yerde gerçekleşir. Tam da bu yüzden, eve sakin bir gözle bakmaya değer.
Evi Daha Güvenli Hale Getirmek
Birçok takılma tehlikesi hızla ortadan kaldırılabilir. Odaları tek tek gözden geçirin:
- Halılar ve yolluklar: Gevşek halılar kayar veya kırışır. Ya kaldırın ya da kaymaz bir altlıkla sabitleyin.
- Kablolar: Elektrik ve telefon kabloları odanın ortasından değil, duvar kenarından geçmelidir.
- Işık: Koridorlar, merdivenler ve tuvalete giden yol iyi aydınlatılmış olmalıdır. Gece kalktığınızda bir gece lambası veya hareket sensörü yardımcı olur.
- Banyoda destek: Tuvaletin yanındaki ve duştaki tutunma barları güvenlik sağlar. Küvet veya duştaki kaymaz matlar da aynı şekilde.
- Merdivenler: Tercihen her iki tarafta da sağlam bir tırabzan und net bir şekilde görülebilen basamak kenarları.
- Yerde düzen: Gazeteleri, ayakkabıları veya çantaları, geçerken gözden kaçırabileceğiniz yerlere koymayın.
Çorap Yerine Sağlam Ayakkabılar
Çorapla veya gevşek terliklerle kolayca kayabilirsiniz. En güvenlisi, arkası kapalı, kaymaz tabanlı ve iyi destek sağlayan sağlam ev ayakkabılarıdır. Bu da büyük etkisi olan basit bir değişikliktir.
Hareketli Kalmak — En Önemli Koruma
Düşmelerden korunmanın en iyi yolu, dengeli duran bir vücuttur. Uzman dernekler vurguluyor: Düzenli güç ve denge antrenmanları düşme riskini önemli ölçüde azaltır. Bunun için sporcu olmanıza gerek yoktur.
Düzenli yapıldığında basit egzersizler bile yardımcı olur:
- Ayağa kalkma ve oturma: Ellerinizi kullanmadan sandalyeden arka arkaya birkaç kez ayağa kalkın — bu bacakları güçlendirir.
- Tek ayak üzerinde durma: Mutfak tezgahına tutunun ve kısa bir süre tek ayak üzerinde durun, ardından bacak değiştirin.
- Ayak parmak uçlarında yükselip alçalma: Sandalye arkalığına tutunun ve yavaşça yukarı ve aşağı hareket edin.
- Yürüyüş yapmak: Her gün biraz yürümek, bacakları ve dolaşım sistemini hareketli tutar.
Önemli olan çaba değil, düzenliliktir. Kendinden emin olmayanlar, doktorlarına yakınlardaki bir düşme önleme veya rehabilitasyon sporu imkanını sorabilirler — sağlık sigortaları bu tür kursları genellikle karşılar.
Gözlerinizi ve İlaçlarınızı Kontrol Ettirin
Düşmelerde iki şey kolayca gözden kaçırılır:
- Görme: Kötü görenler kenarları ve engelleri gözden kaçırır. Gözlerinizi ve gözlüklerinizi düzenli olarak kontrol ettirin.
- İlaçlar: Bazı ilaçlar yorgunluk, baş dönmesi yapar veya tansiyonu düşürür — bu da düşme riskini artırır. Birden fazla ilaç kullanıyorsanız, doktor muayenehanesinde veya eczanede hepsinin birbiriyle uyumlu olup olmadığını kontrol ettirin.
Eğer Yine de Gerçekleştiyse
Düşme sonrasında kural şudur: Hemen ayağa fırlamayın. Önce sakin bir şekilde bir yerinizin ağrıyıp ağrımadığını kontrol edin, ardından yavaşça ayağa kalkın — en iyisi yan dönerek ve sağlam bir mobilyadan destek alarak.
112 acil çağrı numarasını arayın, eğer bir kişi düştükten sonra ayağa kalkamıyorsa, şiddetli ağrısı varsa (özellikle kalça veya kafada) veya kemik kırığı şüphesi varsa.
Birçok insan düştükten sonra tekrar düşmekten korkar. Bu korku, kişinin daha az hareket etmesine neden olur — ve bu da kişiyi daha güvensiz hale getirir. Kendinizi geri çekmek yerine bu konuda konuşun. Küçük, güvenli adımlarla hareket etmek, güvenliğe geri dönmenin yoludur.
Yakınlar İçin: Nelere Dikkat Edebilirsiniz
Yaşlı bir kişiye eşlik eden biri, ona hükmetmeden çok şey başarabilir: Evdeki takılma tehlikelerini birlikte aramak, tutunma barları veya sağlam ev ayakkabıları alınmasına yardımcı olmak, bir hareket kursuna teşvik etmek veya sadece günlük yürüyüşe eşlik etmek. Belirli randevular da yardımcı olur: Hatırlatılan düzenli bir hareket randevusu, iyi bir niyeti alışkanlığa dönüştürür.
Bu yazı genel bilgiler içermektedir ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Sık sık düşüyorsanız, baş dönmesi yaşıyorsanız veya birden fazla ilaç kullanıyorsanız, nedenlerini doktorunuzla görüşün.