Πρόγραμμα φαρμάκων με ασφάλεια: πώς να αποφύγετε τα πιο συχνά λάθη

Με τα χρόνια συχνά μαζεύονται αρκετά φάρμακα – ένα για την πίεση, ένα για τον θυρεοειδή, και κάτι ακόμη για τους πόνους. Το καθένα χωριστά έχει νόημα. Όλα μαζί όμως γίνονται γρήγορα δυσνόητα: Πότε παίρνω τι; Και τι ήταν, αλήθεια, εκείνο το μικρό λευκό χάπι;

Ένα καλό πρόγραμμα φαρμάκων βάζει τάξη σε όλο αυτό. Αυτός ο οδηγός εξηγεί τι πρέπει να περιέχει, ποιες δωρεάν βοήθειες δικαιούστε και ποια λάθη συμβαίνουν πιο συχνά στην καθημερινότητα.

Τι πρέπει να περιέχει ένα καλό πρόγραμμα

Ένα πρόγραμμα φαρμάκων είναι κάτι περισσότερο από μια λίστα με ονόματα. Για να βοηθά πραγματικά σε μια δύσκολη στιγμή, θα πρέπει για κάθε σκεύασμα να αναγράφονται:

• Όνομα του φαρμάκου και η δραστική ουσία – η δραστική ουσία είναι σημαντική, επειδή το ίδιο σκεύασμα μπορεί να έχει διαφορετικό όνομα ανάλογα με τον παρασκευαστή
• Περιεκτικότητα, δηλαδή για παράδειγμα 500 χιλιοστόγραμμα
• Πόσο και πότε: πρωί, μεσημέρι, βράδυ, πριν από τον ύπνο
• Για ποιο λόγο λαμβάνεται – με απλά λόγια, για παράδειγμα «για την πίεση»
• Ειδικές οδηγίες: πριν από το φαγητό, με άφθονο νερό, όχι μαζί με γάλα

Σημαντικό: Στο πρόγραμμα ανήκουν όλα όσα λαμβάνονται τακτικά. Ακόμη και τα παυσίπονα από το φαρμακείο χωρίς συνταγή, οι βιταμίνες, το μαγνήσιο ή τα φυτικά σκευάσματα. Ακριβώς αυτά ξεχνιούνται συχνά, επειδή θεωρούνται αβλαβή – ωστόσο μπορούν κι αυτά να αλληλεπιδράσουν με άλλα φάρμακα.

Δύο βοήθειες που δικαιούστε – και δεν κοστίζουν τίποτα

Από τρία φάρμακα και πάνω: το Medikationsplan από τον γιατρό

Όποιος λαμβάνει ταυτόχρονα τουλάχιστον τρία φάρμακα με συνταγή έχει νόμιμο δικαίωμα σε ένα Medikationsplan (γερμανικό ενιαίο πρόγραμμα φαρμακευτικής αγωγής) σε χαρτί. Αυτό ορίζεται στην § 31a του Sozialgesetzbuch V (γερμανικός Κώδικας Κοινωνικής Ασφάλισης, βιβλίο V). Το συντάσσει ο οικογενειακός γιατρός, δεν κοστίζει τίποτα, και ο γιατρός είναι μάλιστα υποχρεωμένος να σας ενημερώσει για αυτό το δικαίωμα.

Δύο πράγματα είναι εδώ ιδιαίτερα χρήσιμα:

• Αν αλλάξει η φαρμακευτική σας αγωγή, ο γιατρός πρέπει να ενημερώσει το πρόγραμμα.
• Και το φαρμακείο το ενημερώνει, αν το ζητήσετε, όταν παραλαμβάνετε ένα φάρμακο.

Αν δεν έχετε ακόμη ένα τέτοιο πρόγραμμα: Ζητήστε το στην επόμενη επίσκεψη στον γιατρό. Αρκεί μία πρόταση – «Παίρνω αρκετά φάρμακα, θα ήθελα ένα Medikationsplan.»

Από πέντε φάρμακα και πάνω: ο έλεγχος φαρμάκων στο φαρμακείο

Όποιος λαμβάνει μόνιμα πέντε ή περισσότερα φάρμακα με συνταγή δικαιούται μια αναλυτική συμβουλευτική στο φαρμακείο – την «erweiterte Medikationsberatung bei Polymedikation» (γερμανική διευρυμένη φαρμακευτική συμβουλευτική σε πολυφαρμακία). Και αυτή είναι δωρεάν για εσάς, την πληρώνει η Krankenkasse (γερμανικό ταμείο ασφάλισης υγείας).

Η διαδικασία είναι η εξής: Φέρνετε μαζί σας όλα όσα λαμβάνετε – ιδανικά πραγματικά όλα σε μία σακούλα, και τα σκευάσματα χωρίς συνταγή. Μια φαρμακοποιός ή ένας φαρμακοποιός τα εξετάζει όλα μαζί σας με την ησυχία σας και ελέγχει αν κάτι αλληλεπιδρά ή επαναλαμβάνεται. Στο τέλος λαμβάνετε ένα πλήρες, ενημερωμένο πρόγραμμα φαρμάκων.

Αυτή τη συμβουλευτική μπορείτε να τη χρησιμοποιήσετε μία φορά τον χρόνο – και επιπλέον όταν τα φάρμακά σας έχουν αλλάξει σημαντικά. Κλείστε καλύτερα ένα ραντεβού από πριν, ώστε να υπάρχει αρκετός χρόνος.

Τα πιο συχνά λάθη στην καθημερινότητα

Το πρόγραμμα δεν είναι ενημερωμένο. Το πιο συχνό λάθος από όλα. Μετά από κάθε επίσκεψη στον γιατρό όπου αλλάζει κάτι, το πρόγραμμα πρέπει να ενημερώνεται. Ένα πρόγραμμα στο οποίο δεν μπορεί κανείς να βασιστεί είναι πιο επικίνδυνο από το να μην υπάρχει καθόλου.

Μετά το νοσοκομείο τίποτα δεν ταιριάζει πια. Σε μια νοσηλεία η φαρμακευτική αγωγή συχνά αλλάζει. Κάποια σκευάσματα προστίθενται, άλλα αφαιρούνται, και άλλα ξαφνικά έχουν διαφορετικό όνομα, επειδή χρησιμοποιείται άλλος παρασκευαστής. Μετά το εξιτήριο, περάστε οπωσδήποτε το πρόγραμμα μαζί με τον οικογενειακό γιατρό.

Οι διάφοροι γιατροί δεν γνωρίζουν ο ένας για τον άλλον. Ο οικογενειακός γιατρός, ο καρδιολόγος, ο οφθαλμίατρος – ο καθένας συνταγογραφεί κάτι. Παίρνετε το πρόγραμμα μαζί σας σε κάθε ραντεβού και δείχνετέ το. Είναι ο πιο απλός τρόπος να αποφύγετε τις διπλές συνταγογραφήσεις.

Τα σκευάσματα χωρίς συνταγή δεν υπολογίζονται. Παυσίπονα, συμπληρώματα διατροφής, φυτικές σταγόνες – όλα αυτά ανήκουν στο πρόγραμμα. Ακόμη και σκευάσματα που φαίνονται αβλαβή μπορούν να ενισχύσουν ή να εξασθενήσουν τη δράση άλλων φαρμάκων.

Τα χάπια κόβονται, ενώ δεν επιτρέπεται. Δεν μπορεί να σπάσει κάθε χάπι, κάποια τότε δεν δρουν σωστά. Ρωτήστε στο φαρμακείο, αν δυσκολεύεστε να καταπίνετε – συχνά υπάρχει το ίδιο σκεύασμα σε άλλη μορφή.

Κάτι διακόπτεται με δική σας πρωτοβουλία. Όταν υπάρχουν παρενέργειες ή όταν κανείς νιώθει καλύτερα, ο πειρασμός να παραλείψει ένα σκεύασμα είναι μεγάλος. Αυτό μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες. Μιλήστε πάντα πρώτα με τον γιατρό – αλλά θέστε το θέμα, αντί να το κάνετε σιωπηλά.

Τι βοηθά στην καθημερινότητα

• Μια θήκη χαπιών για την εβδομάδα, που γεμίζει κάθε Κυριακή. Έτσι φαίνεται το βράδυ με μια ματιά αν πάρθηκαν τα χάπια.
• Σταθερές ώρες συνδεδεμένες με σταθερές συνήθειες: το πρωινό χάπι πάντα με το πρωινό, το βραδινό χάπι πάντα μετά τις ειδήσεις.
• Ένα αντίγραφο του προγράμματος στην τσάντα ή στο πορτοφόλι. Σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, αυτή είναι η πιο σημαντική πληροφορία για το ασθενοφόρο.
• Πετάξτε τις παλιές συσκευασίες. Ληγμένα ή διακοπέντα σκευάσματα δεν έχουν θέση στο ντουλάπι, αλλιώς κάποια στιγμή θα ληφθούν κατά λάθος.

Για τους οικείους

Αν φροντίζετε κάποιον, η μεγαλύτερη βοήθεια συχνά δεν είναι η υπενθύμιση, αλλά η διατήρηση του προγράμματος ενημερωμένου. Ρωτήστε σύντομα μετά από κάθε επίσκεψη στον γιατρό αν άλλαξε κάτι και γράψτε το αμέσως στο πρόγραμμα.

Φροντίστε να παραμένει υποστήριξη και να μη γίνεται έλεγχος. Ένας ηλικιωμένος άνθρωπος που νιώθει ότι τον επιτηρούν, κάποια στιγμή δεν θα λέει πια όταν κάτι δεν πάει καλά – και αυτό ακριβώς θα ήταν το αντίθετο της ασφάλειας.

Βοηθά όταν όλοι οι εμπλεκόμενοι βλέπουν τις ίδιες πληροφορίες: ποια φάρμακα είναι προγραμματισμένα πότε και αν λήφθηκαν. Κάποιες οικογένειες χρησιμοποιούν για αυτό μια κοινή εφαρμογή, στην οποία το πρόγραμμα φαρμάκων για τον ηλικιωμένο και τους οικείους βρίσκεται σε ένα σημείο και η οποία υπενθυμίζει την κατάλληλη ώρα. Αυτό γλιτώνει τις καθημερινές ερωτήσεις – και κάνει ορατό όταν πράγματι κάποια φορά κάτι δεν γίνεται.

Αυτό το άρθρο παρέχει γενικές πληροφορίες και δεν αντικαθιστά την ιατρική ή φαρμακευτική συμβουλή. Για τη συνταγογράφηση, τη δοσολογία και τη διακοπή φαρμάκων αποφασίζουν αποκλειστικά η γιατρός ή ο γιατρός και το φαρμακείο. Μην αλλάζετε ποτέ και μη διακόπτετε μια λήψη με δική σας πρωτοβουλία. Τα αναφερόμενα δικαιώματα ισχύουν για όσους έχουν δημόσια ασφάλιση υγείας στη Γερμανία· σε περίπτωση αμφιβολίας, ρωτήστε την Krankenkasse σας.